8 Μαρτίου: Ημέρα της Γυναίκας

rsz_womenday

Συνήθως, στους αδύναμους αφιερώνονται ημέρες προς τιμήν τους. Οι γυναίκες, όμως, αδύναμες δεν είναι και δεν ήταν ποτέ όσο και αν υποτιμήθηκε η θέση, η γνώμη και ο ρόλος τους. Όποια θέση και αν της απέδωσαν,  σε διάφορες ιστορικές περιόδους, η γυναίκα την τίμησε, αγωνίστηκε για αυτήν και την ανέδειξε. Η 8η Μάρτη σε όλο τον κόσμο είναι μέρα μνήμης των αγώνων των γυναικών, μέρα αποτίμησης των κατακτήσεων και αφετηρία νέων στόχων για την ουσιαστική κατοχύρωση της Ισότητας των φύλων.

Πώς, όμως, καθιερώθηκε η 8η Μαρτίου ως ημέρα της γυναίκας;

Ιστορικά  στοιχεία
Το γυναικείο κίνημα ξεκίνησε δειλά από τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, γύρω στο 1820 και κορυφώθηκε στις 8 Μαρτίου του 1857. Οι γυναίκες που δούλευαν στις βιομηχανίες ρούχων απείργησαν με αίτημα ίσες απολαβές με τους άντρες, καλύτερες συνθήκες εργασίας και μείωση του ωραρίου εργασίας. Η απεργία πνίγηκε στο αίμα, αλλά αποτέλεσε την απαρχή των αγώνων για ίσα δικαιώματα των δύο φύλων που συνεχίζεται μέχρι και σήμερα.

Το 1910 στην Κοπεγχάγη, η Δεύτερη Διεθνής Διάσκεψη Σοσιαλιστριών καθιερώνει την ετήσια Ημέρα της Γυναίκας.

Το 1977, ο O.Η.Ε. στη Γενική του Συνέλευση καθιέρωσε την Ημέρας της Γυναίκας, ως Ημέρα για τα Δικαιώματα της Γυναίκας και τη Διεθνή Ειρήνη.

Ο καθορισμός της 8ης Μαρτίου σαν επίσημη ημέρα αφιερωμένη στη Γυναίκα, και σαν επίσημη αργία σε κάποιες χώρες, προέκυψε μετά από διάφορα γεγονότα, που συνέβησαν γύρω στο 1900, τέλη Φεβρουαρίου, αρχές ή μέσα Μαρτίου με πρωταγωνίστριες τις γυναίκες. Η 8η μέρα του Μάρτη επιλέχθηκε σαν σημείο αναφοράς στα σημαντικότερα από αυτά τα γεγονότα, στις Η.Π.Α. αλλά και στη Ρωσία, κατά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Η.Π.Α.
Θα πρέπει να αποτελεί πηγή περηφάνιας για τις Αμερικανίδες το να γνωρίζουν πως η ημέρα αυτή καθιερώθηκε για να τιμηθούν μεταξύ άλλων και δύο  γυναικείες απεργιακές κινητοποιήσεις που έλαβαν χώρα στις ΗΠΑ.

Στις 8 Μαρτίου 1857, οι εργαζόμενες στις βιοτεχνίες ενδυμάτων της Νέας Υόρκης διοργάνωσαν πορείες και πικετοφορία, απαιτώντας καλύτερες συνθήκες εργασίας, ωράριο 10 ωρών και ισότιμα δικαιώματα για τις γυναίκες. Το συγκεντρωμένο πλήθος δέχτηκε επίθεση από την αστυνομία και διαλύθηκε. Πενήντα ένα χρόνια αργότερα, στις 8 Μαρτίου 1908, συνάδελφοί τους, στις αντίστοιχες βιομηχανίες της Νέας Υόρκης, διαδήλωσαν και πάλι, τιμώντας με αυτόν τον τρόπο τη διαμαρτυρία του 1857, απαιτώντας το δικαίωμα στην ψήφο, το τέλος της παιδικής εργασία και το κλείσιμο των λεγόμενων sweatshops. Η αστυνομία ήταν και πάλι εκεί.
Το 1910, κατά τη διάρκεια των εργασιών της Δεύτερης Διεθνούς, ενός παγκόσμιου σοσιαλιστικού συνεδρίου, η γερμανίδα σοσιαλίστρια Clara Zetkin πρότεινε την καθιέρωση της 8ης Μαρτίου ως Παγκόσμιας Ημέρας της Γυναίκας, ως φόρο τιμής στις δύο ιστορικές διαδηλώσεις των Ηνωμένων Πολιτειών και στις εργαζόμενες γυναίκες όλου του κόσμου. Η Zetkin, αναγνωρισμένη θεωρητικός της επανάστασης που διαφωνούσε με τον Lenin όσον αφορά τα δικαιώματα των γυναικών, αποτέλεσε με την όλη στάση και την παρουσία της μεγάλη απειλή για τις Ευρωπαϊκές κυβερνήσεις της εποχής της. Ο Κάιζερ την αποκάλεσε «πιο επικίνδυνη μάγισσα σε όλη την αυτοκρατορία».

ΡΩΣΙΑ
Η Ρωσία γιόρτασε πρώτη τις 8 Μαρτίου, αμέσως μετά τη Ρωσική επανάσταση. Κάτι που παραλείπεται συχνά να αναφερθεί, είναι πως μια από τις πρώτες σπίθες της Ρωσικής επανάστασης ήταν μια μαζική απεργία το 1917 από τις γυναίκες εργαζόμενες στις κλωστοϋφαντουργίες.

Το 1917, 2 εκατομμύρια Ρώσοι στρατιώτες έχασαν τη ζωή τους στον πόλεμο. Οι Ρωσίδες που είχαν μείνει πίσω, συγκλονισμένες από την τραγική αυτή έκβαση του πολέμου, διάλεξαν την τελευταία Κυριακή του Φεβρουαρίου για να διαδηλώσουν για «Ψωμί και Ειρήνη». Οι πολιτικοί ηγέτες αντιτάχθηκαν στην ημερομηνία και τη διεξαγωγή της διαδήλωσης, μα οι γυναίκες την ολοκλήρωσαν πάραυτα.

Η διαδήλωση αυτή μάλιστα φάνηκε πως αποτέλεσε το πρώτο στάδιο της Ρωσικής Επανάστασης, αφού 4 ημέρες μετά ο τσάρος Νικόλαος ο Β’, ο τελευταίος της Ρωσίας, αναγκάστηκε να παραιτηθεί. Την ηγεσία τότε ανέλαβε η προσωρινή κυβέρνηση των μπολσεβίκων, η οποία παραχώρησε στις γυναίκες το δικαίωμα ψήφου. Η ιστορική εκείνη Κυριακή, σύμφωνα με το Γρηγοριανό ημερολόγιο, ήταν η 8η Μαρτίου.

Μετά την επικράτηση της Οκτωβριανής Επανάστασης στη Ρωσία, η φεμινίστρια Αλεξάνδρα Κολοντάι έπεισε τον Λένιν να καθιερώσει την 8η Μαρτίου ως επίσημη Αργία.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ
Oι γυναίκες της χώρας μας, για πολλούς αιώνες καταπιεσμένες, δέχονταν παθητικά τις διακρίσεις που γίνονταν σε βάρος τους και το ρόλο που τους δόθηκε μέσα στις παραδοσιακά πατριαρχικές κοινωνίες, ζώντας στη σκιά των ανδρών απληροφόρητες, αγράμματες, μακριά από τη δημόσια και οικονομική ζωή του τόπου, παρόλο που συνέβαλλαν αποφασιστικά τόσο στους απελευθερωτικούς αγώνες, όσο και στην ανάπτυξη της χώρας.

Το 1930 οι Ελληνίδες αποκτούν το δικαίωμα του “εκλέγειν” στις Δημοτικές εκλογές, μετά τη συμπλήρωση του τριακοστού έτους της ηλικίας τους, όμως το 1936 η δικτατορία του Μεταξά ανακόπτει την εξέλιξη του Γυναικείου Κινήματος. Μόλις το 1950 και ύστερα από διεθνή επίδραση, οι γυναίκες αποκτούν το δικαίωμα του “εκλέγεσθαι” στις Δημοτικές εκλογές και το 1952 στις Βουλευτικές.
Μετά την επικύρωση του χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και της Διεθνούς Σύμβασης της Νέας Υόρκης “Περί πολιτικών δικαιωμάτων των γυναικών” καταργήθηκαν και στην Ελλάδα κραυγαλέες θεσμοθετημένες διακρίσεις σε βάρος των γυναικών και άνοιξε ο δρόμος για τη συμμετοχή τους στη δημόσια ζωή του τόπου.
Μετά τη Μεταπολίτευση το Γυναικείο Κίνημα μπαίνει σε νέα φάση και εμφανίζεται ιδιαίτερα δυναμικό διεκδικώντας τις ίσες ευκαιρίες που δικαιούται, ενώ συνδέεται με τις γενικότερες κοινωνικό-οικονομικές διεκδικήσεις και αποκτά πολιτικό χαρακτήρα. Σήμερα το Γυναικείο Κίνημα, έχοντας πετύχει πολλά τόσο σε θεσμικό, όσο και σε κοινωνικό επίπεδο, διεκδικεί την πλήρη ένταξη της γυναίκας με ισότητα δικαιωμάτων και υποχρεώσεων σε όλους τους τομείς της πολιτικής, οικονομικής και κοινωνικής ζωής.

ΣΤΟΝ ΥΠΟΛΟΙΠΟ ΚΟΣΜΟ
Οι γυναίκες στην Κίνα άρχισαν να γιορτάζουν αυτή την ημέρα το 1924, με την ισχυρή τους παρουσία στο Κομμουνιστικό Κόμμα της χώρας. Όταν το γυναικείο απελευθερωτικό κίνημα ξεκίνησε στις ΗΠΑ και την Βρετανία η Ημέρα της Γυναίκας ανακαλύφθηκε εκ νέου και καθιερώθηκε σαν μια φεμινιστική εορτή. Το 1970 οι επαναστάτες της Ουρουγουάης Tupamaros γιόρτασαν την 8η Μαρτίου απελευθερώνοντας 13 γυναίκες από τις φυλακές του κράτους.

Η άνοδος του φεμινιστικού κινήματος στη Δύση τη δεκαετία του ’60 αναζωογόνησε τη Διεθνής Ημέρα της Γυναίκας, που από το 1975 διεξάγεται υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, με αιχμή του δόρατος την ανάδειξη των γυναικείων προβλημάτων και δικαιωμάτων.

Αποτέλεσμα εικόνας για 8 Μαρτίου ημέρα της γυναίκας

Επέτειος και… επιτεύγματα
Η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας είναι η παγκόσμια επέτειος που γιορτάζει τα οικονομικά, πολιτικά και κοινωνικά επιτεύγματα των γυναικών στο παρελθόν, το παρόν και μέλλον. Σε πολλές χώρες όπως η Κίνα, η Ρωσία, το Βιετνάμ και Βουλγαρία έχει θεσπιστεί ως επίσημη αργία.

Σύμφωνα με στοιχεία του επίσημου ιστότοπου της Παγκόσμιας Ημέρας της Γυναίκας (www.inernationalwomensday.com):

– Το 70% σε σύνολο 1,2 δισ. ανθρώπων που ζουν σε συνθήκες φτώχειας είναι γυναίκες.

– Το 80% από τα 27 εκατομμύρια προσφύγων σε όλο τον κόσμο είναι γυναίκες. – Οι γυναίκες κατέχουν μόνο το 1% της γης σε όλο τον κόσμο.

– Τα 2/3 επί συνόλου 1 δισεκατομμυρίου ανθρώπων που δεν έχουν πρόσβαση στη στοιχειώδη εκπαίδευση είναι γυναίκες.

– Στις γυναίκες αντιστοιχούν τα 2/3 της εργασίας και μόνο το 10% του συνολικού εισοδήματος παγκοσμίως. – Κατά μέσο όρο οι γυναίκες μένουν εκτός αγοράς εργασίας για 14,7 χρόνια, ενώ οι άνδρες για 1,6.

– Η μεγαλύτερη διαφορά σε μισθούς ανδρών και γυναικών στην Ευρώπη παρατηρείται στην Κύπρο και την Εσθονία (25%) και ακολουθεί η Σλοβακία (24%). – Ένα χρόνο μετά την ολοκλήρωση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης οι γυναίκες αμείβονται κατά 20% λιγότερο και 10 χρόνια αργότερα κατά 31% λιγότερο σε σχέση με τους άνδρες.

Ας γιορτάσουμε, σήμερα, για όλες τις γυναίκες, επώνυμες και λιγότερο γνωστές, για την προσφορά τους στην οικογένεια, την κοινωνία και την πατρίδα!

Ρούλα Σκουρογιάννη

Facebook Comments

POST A COMMENT.