Μαυριτανία: Η χώρα των νομάδων και της ερήμου

%ce%bc%ce%b9%ce%ba%cf%81%ce%bf%cf%80%cf%89%ce%bb%ce%b7%cf%84%ce%b5%cf%82-%cf%83%cf%84%ce%b7%ce%bd-%ce%b5%cf%81%ce%b7%ce%bc%ce%bf

Ποιος δεν έχει ονειρευτεί την απεραντοσύνη της ερήμου; Την καθαρότητα του νυχτερινού της ουρανού; Το βλέμμα των ανθρώπων της; Ποιος δε δοκίμασε να τη διασχίσει νοερά ή θαρρετά, σκοντάφτοντας πάντα στην ορμή των ανέμων και στις παραισθήσεις της ζέστης;

Κείμενο: Φρόσω Σκάρπου 
Φωτογραφίες Παναγιώτης Δημητρόγλου

Με αυτές τις σκέψεις στρέφω το βλέμμα μου στο χάρτη για να δω στα δυτικά της Αφρικής και στις ακτές του Ατλαντικού… οι αμμοθίνες της Σαχάρα ακουμπούν στα αδιάκοπα κύματα αλμύρας του Ατλαντικού, σαν διήγηση καραβανιών ξετυλίγεται η απέραντη επικράτεια της Μαυριτανίας!

%ce%b1%ce%bc%ce%bc%ce%bf%ce%bb%ce%bf%cf%86%ce%bf%ce%b9-%ce%ba%ce%b1%ce%b9-%ce%b8%ce%b7%ce%bd%ce%b5%cf%82-%cf%87%ce%b1%cf%81%ce%b1%ce%ba%cf%84%ce%b7%cf%81%ce%b9%cf%83%cf%84%ce%b9%ce%ba%ce%b1-%cf%84Αμμόλοφοι και θήνες, χαρακτηριστικά τοπία της Σαχάρας

Εκεί, βρεθήκαμε, σε ένα ακόμα ταξίδι αποκάλυψης των αισθήσεων και των παραμυθιών.
Μία χώρα στο σημείο συνάντησης της αραβικής εξάπλωσης και της πολύχρωμης ανιμιστικής Αφρικής που ξεκινά λίγο πιο νότια. Η γνώση των «μαραμπού» μας μιλά για δρόμους αλατιού και χρυσού, για χαμένες αυτοκρατορίες και αδίστακτους δουλέμπορους που έσερναν ψυχές τα κύματα της θαλάσσιας αβύσσου. Εκεί, όπου αργότερα πέρασαν οι μαροκινές δυναστείες, η αυτοκρατορία της Γκάνα και του Μάλι, οι Γάλλοι αποικιοκράτες που θέλησαν να κατακτήσουν για λογαριασμό τους αυτούς που πάντα ήταν ελεύθεροι: άνθρωποι που υπάκουαν μόνο στο νόμο της αμμοθύελλας και της πλημμύρας του γουάντι, στον ήχο του νερού της όασης και στα μονοπάτια που δείχνουν τα άστρα..

Η μικρή μας αυτή προσέγγιση σε μια μυθική και μυστήρια χώρα της Δυτικής Αφρικής ξεκίνησε από την πρωτεύουσα Νουακσότ, που πριν λίγες δεκαετίες ήταν ένα σκονισμένο ψαροχώρι, όπου το μόνο που μετρούσε ήταν η ψαριά της βραδιάς ή της ημέρας. Σήμερα, είναι μια πόλη με πάνω από 1 εκατομμύριο κατοίκους, από τα σχεδόν 4 που μετρά συνολικά η χώρα.

%ce%b1%cf%80%ce%bf%cf%88%ce%b7-%cf%84%ce%b7%cf%82-%cf%80%ce%bf%ce%bb%ce%b7%cf%82-%ce%bd%ce%bf%cf%85%ce%b1%ce%ba%cf%83%ce%bf%cf%84Άποψη της πόλης Νουακσότ

Όλα στη Μαυριτανία είναι γραμμένα στα αραβικά και στα γαλλικά, απομεινάρι των ισχυρών που πέρασαν κι έμειναν με τον τρόπο τους εκεί.

Από τη Νουακσότ πήραμε το δρόμο προς τα βορειοανατολικά, περνώντας από πολλά στρατιωτικά μπλόκα και από εκείνες αφαιρετικές, με ελάχιστους ανθρώπους και σπίτια ταπεινά να διακόπτουν την απεραντοσύνη της ερήμου. Κατεύθυνση μας το Αντράρ, εκεί που η έρημος διακόπτεται από τραπεζοειδή βουνά, σβησμένα ίχνη μιας υποτροπικής βλάστησης που κάποτε στόλιζε τα μέρη αυτά και έδινε ζωή σε πολλά ζώα. Όλο το ταξίδι μας είναι μια διήγηση της κλιματικής αλλαγής που δημιούργησε τη Σαχάρα όπως την ξέρουμε: πτυχώσεις ηφαιστειογενών πετρωμάτων, θρυμματισμένοι βράχοι, σκόνη και άμμος, κοιλάδες που καλύφθηκαν από άμμο, οάσεις και δρόμοι ανθρώπων και καραβανιών.

%ce%b2%cf%81%ce%b1%cf%87%ce%bf%ce%b3%cf%81%ce%b1%cf%86%ce%b9%ce%b5%cf%82-%cf%83%cf%84%ce%b1-%ce%bf%cf%81%ce%b7-%ce%b1%ce%bd%cf%84%cf%81%ce%b1%cf%81Βραχογραφίες στα όρη Αντράρ

Πρώτος σταθμός μας το Ατάρ και από εκεί στη συνέχεια στην πόλη Ουαντάν. Παλιά, πέτρινη πόλη, με μεθυστική και γοητευτική τη διήγηση του παρελθόντος, εκεί όπου σήμερα όλα μοιάζουν να κοιμούνται κάτω από τη λήθη της σκόνης. Από τις πρώτες μέρες δοκιμάσαμε επανειλημμένα κρέας καμήλας, μιας και το πολύτιμο αυτό και ανθεκτικό ζώο δίνει στον άνθρωπο τα πάντα στην κυριολεξία, από τροφή, υλικό για προστασία, διακόσμηση, μεταφορικό μέσο.

%cf%80%ce%b1%ce%b9%ce%b4%ce%b9%ce%b1-%cf%83%cf%84%ce%bf%cf%85%cf%82-%ce%b4%cf%81%ce%bf%ce%bc%ce%bf%cf%85%cf%82-%cf%84%ce%b7%cf%82-%ce%b1%cf%84%ce%b1%cf%81Παιδιά στους δρόμους της Ατάρ

Πηγαίνοντας για Ουαντάν, περάσαμε από αρχαίους δρόμους καραβανιών, φαράγγια, είδαμε βραχογραφίες και επίσης τη διαδοχή κι εναλλαγή των τοπίων.

%ce%b7-%ce%b5%cf%81%ce%b7%ce%bc%ce%bf%ce%bc%ce%b5%ce%bd%ce%b7-%cf%80%ce%bf%ce%bb%ce%b7-%cf%84%ce%b7%cf%82-%ce%bf%cf%85%ce%b1%ce%bd%cf%84%ce%b1%ce%bd                                                         Η ερημωμένη πόλη της Ουαντάν

Τα βράδια μας περνούσαν κοιτάζοντας το φως των αστεριών που τρεμόπαιζαν και αραδιάζοντας ιστορίες για τη χώρα, την ιστορία, τη λαογραφία, τον πολιτισμό, τα μυστήρια που μας προκαλεί πάντα η περιήγηση.

%ce%b4%ce%b9%ce%b1%ce%b2%cf%81%cf%89%cf%83%ce%b7-%ce%ba%ce%b1%ce%b9-%ce%b1%cf%80%ce%bf%cf%83%ce%b1%ce%b8%cf%81%cf%89%cf%83%ce%b7-%cf%83%cf%85%ce%bd%ce%b5%cf%87%ce%b9%ce%b6%ce%bf%cf%85%ce%bd-%cf%84 %cf%87%ce%b5%ce%b9%cf%81%ce%bf%ce%b3%cf%81%ce%b1%cf%86%ce%b1-%ce%b1%cf%81%ce%b1%ce%b2%ce%bf%cf%85%cf%81%ce%b3%ce%b7%ce%bc%ce%b1%cf%84%ce%b1-%ce%b2%ce%b9%ce%b2%ce%bb%ce%b9%ce%bf%ce%b8%ce%b7%ce%ba%ce%b7

Από την Ουαντάν, κόψαμε δρόμο μέσα από την έρημο, βλέποντας υπέροχες οάσεις με χουρμαδιές και τεράστιους αμμολόφους, μέσα από διαδρομές δύσκολες και δύσβατες φτάσαμε στην ιστορική πόλη του Σινγκετί, που είναι γνωστή για τις βιβλιοθήκες της. Περιπλανηθήκαμε ανάμεσα στα χαμόγελα των ντόπιων μαθητών και μπροστά στο χάος των πηγαδιών για λάσπη, ζητώντας πάντα τη λύτρωση στον κόκκινο ήλιο του απογεύματος. Οι πέτρες της παλιάς πόλης που είναι κτισμένη πάνω σε παλιότερες πόλεις κι ερείπια, οι δρόμοι προς τα ανατολικά «εργκ», τις θάλασσες από άμμο, είναι οι τίτλοι αναμνήσεων από τη διαμονή στο Σινγκετί.

Χειρόγραφα αραβουργήματα
βιβλιοθήκης στο Σινγκετί

 

%cf%83%cf%87%ce%bf%ce%bb%ce%b5%ce%b9%ce%bf-%cf%83%cf%84%ce%b7%ce%bd-%cf%83%ce%b9%ce%bd%ce%b3%ce%ba%ce%b5%cf%84%ce%b9Σχολείο στην πόλη Σινγκετί

Στη συνέχεια, η διαδρομή μας συνέχισε προς την πρωτεύουσα της επαρχίας, πίσω στο Ατάρ, βλέποντας το θαύμα δύο οάσεων, της Μχεϊρίθ και της Τερζίτ. Ειδικά η δεύτερη, ήταν μια πραγματική αποκάλυψη: σταλακτίτες, τρεχούμενο νερό, ένας μικρός παράδεισος περιτριγυρισμένος από την απελπισία της ερήμου.

%ce%b7-%cf%8c%ce%b1%cf%83%ce%b7-%cf%84%ce%b5%cf%81%cf%84%ce%b6%ce%af%cf%84-%ce%bc%ce%b5-%cf%84%ce%b9%cf%82-%ce%b8%ce%b5%cf%81%ce%bc%ce%bf%cf%80%ce%b7%ce%b3%ce%ad%cf%82-%cf%84%ce%b7%cf%82Η όαση τερτζίτ με τις θερμοπηγές της

Στο τέλος της καταπληκτικής αυτής μέρας περάσαμε και από το ορεινό πέρασμα Ντιβουτζάρ μέσα από εξαιρετικά δύσκολες διαδρομές. Πίσω, λοιπόν, στο Ατάρ για τους χορούς της νύχτας και του γέλιου, για τις λιχουδιές της ντόπιας φιλοξενίας.

%ce%b6%cf%89%ce%b7-%cf%83%cf%84%ce%bf%cf%85%cf%82-%ce%b1%ce%bc%ce%bc%ce%bf%ce%bb%ce%bf%cf%86%ce%bf%cf%85%cf%82 %cf%83%cf%84%ce%b7%ce%bd-%ce%b5%cf%81%ce%b7%ce%bc%ce%bf-%ce%b7-%ce%b6%cf%89%ce%b7-%ce%b5%ce%b9%ce%bd%ce%b1%ce%b9-%ce%b4%cf%85%cf%83%ce%ba%ce%bf%ce%bb%ce%b7

Από το Ατάρ, όπως και στην αρχή της περιπέτειας, πήραμε το δρόμο των 450 χλμ για την πρωτεύουσα της χώρας Νουακσότ. Η άφιξη μας επιφύλασσε μια απογευματινή έκπληξη: την ψαραγορά της πόλης, με τα τόσα καΐκια, με τα τόσα χρώματα, με τον τόσο μόχθο των ανθρώπων, με τα ρυθμικά κελεύσματα για το ανέβασμα των βαρκών… και όλη αυτή η παράσταση έκλεισε με ένα ακόμα ηλιοβασίλεμα που μας έδειχνε στο βάθος του Ατλαντικού πώς οι ανάσες και οι ελπίδες των ψαράδων ακολουθούν τη δύναμη των κυμάτων…

%cf%85%cf%80%ce%b1%ce%b9%ce%b8%cf%81%ce%b9%ce%bf%cf%82-%cf%80%cf%89%ce%bb%ce%b7%cf%84%ce%b7%cf%82-%cf%88%cf%89%ce%bc%ce%b9%ce%bf%cf%85 %ce%bc%ce%b5%cf%84%ce%b1%cf%86%ce%bf%cf%81%ce%b1-%cf%80%ce%bf%cf%83%ce%b9%ce%bc%ce%bf%cf%85-%ce%bd%ce%b5%cf%81%ce%bf%cf%85 %ce%b7%ce%bb%ce%b9%ce%bf%ce%b2%ce%b1%cf%83%ce%b5%ce%b9%ce%bb%ce%b5%ce%bc%ce%b1-%cf%83%cf%84%ce%b7%ce%bd-%cf%80%ce%b1%cf%81%ce%b1%ce%bb%ce%b9%ce%b1-%cf%84%ce%b7%cf%82-%ce%bd%ce%b1%ce%bf%ce%ba%cf%83

Αυτή ήταν η Μαυριτανία μας, αυτή ήταν μια ακόμα περιπέτειά μας, αυτή ήταν η διακριτική μας παρουσία στις παρυφές της δυτικής Σαχάρας, που ολοκληρώθηκε με μία αξιολογότατη συλλογή του τοπικού μουσείου και τις βόλτες μας στην τέχνη και των πολιτισμό των λαού αυτού…

%ce%b2%ce%bf%ce%bb%cf%84%ce%b1-%cf%83%cf%84%ce%bf%cf%85%cf%82-%ce%b1%ce%bc%ce%bc%ce%bf%ce%bb%ce%bf%cf%86%ce%bf%cf%85%cf%82

Στα επόμενα!

 

 

 

Facebook Comments

POST A COMMENT.